II DEGUSTACJA PIW - PILS

Pilzner – pierwowzór najpospolitszego dzisiaj piwa, jakim jest jasne piwo typu lager. Po raz pierwszy tak jasne, a przy tym bardzo klarowne piwo urodziło się Czechom w Pilznie w 1842 roku.

Po degustacji koźlaków Częstochowski Krąg Lokalny Bractwa Piwnego postanowił zmierzyć się z ciągle popularnym sloganem, czyli ‘porządnym polskim pilsem’. Czy możliwe jest, że w naszym kraju wciąż nie mamy polskiego pilsa z prawdziwego zdarzenia? Postanowiliśmy raz na zawsze uciąć spekulacje i wspólnie wybrać najlepsze polskie piwo sygnowane mianem pilsa.

Z pilsami jednak nie jest taka prosta sprawa, jaka była z niemieckim koźlakiem. Otóż świat piwny został zdominowany przez dwa gatunki pilsa – odmianę czeską i niemiecką. Dla przypomnienia zobaczcie sobie, co o nich sądzi Beer Judge Certification Program (BJCP).

Bohemian Pilsener (Pils czeski)

Najpopularniejsza odmiana pilsa. Jest to piwo warzone wyłącznie ze słodu typu pilzneńskiego. Proces zacierania odbywa się metodą dekokcyjną trójwarową, stąd też przy średniej treściwości wyraźny bukiet słodowy. Tę słodowość równoważy intensywne nachmielenie superaromatycznym chmielem odmiany Saaz.

Parametry wg BJCP:

-         ekstrakt początkowy 11-13.8° Blg

-         alkohol objętościowo 4.2-5.4%

-         goryczka 35-45 IBU

Aromat

Bogaty ze złożoną słodowością oraz korzennym i kwiatowym bukietem chmielu Saaz. Akceptowalne są pewne przyjemne i ograniczone aromaty diacetylu, nie muszą one jednak występować. Innymi słowy aromat jest czysty, bez owocowych estrów. 

Barwa
Kolor od bardzo blado złotego do głębokiego złota. Bardzo klarowne.

Piana
Gęsta, trwała, kremowo biała piana.

Smak
Bogata, złożona słodowość połączona z wyraźnie zaznaczoną, jednak delikatną i zaokrągloną goryczką oraz korzennym smakiem chmielu Saaz. Akceptowalny jest niewielki diacetyl jednak nie musi on występować. Posmak jest zrównoważony pomiędzy słodem i chmielem. Czysty smak, brak estrów owocowych.

Goryczka
Zaokrąglona chmielowa goryczka jest dominująca jednak nigdy nie jest ostra, ani pozostająca.

Odczucie w ustach
Średnio treściwe (aczkolwiek jeśli występuje diacetyl może wydawać się średnio pełne), średnie nagazowanie.

German Pilsner (Pils niemiecki)

W zasadzie jest to kopia pilsa czeskiego zaadoptowana do warunków niemieckich. Produkcja wyłącznie z jasnego słodu jęczmiennego, zacieranie dekokcyjne dwuwarowe. Piwo to jest nieco jaśniejsze i bardziej odfermentowane niż czeskie, na ogół także mniej chmielone, ale w wyniku większej zawartości siarczanów w wodzie wydaje się bardziej gorzkie. Niemcy chmielą je swoimi superaromatycznymi odmianami chmielu. Piwa takie są nieco mniej słodowe, mniej treściwe, bardziej wytrawne i rześkie niż czeskie odmiany stylu. Pilznery królują zwłaszcza w północnych Niemczech.

Parametry wg BJCP:

-         ekstrakt początkowy 11-12.4° Blg

-         alkohol objętościowo 4.4-5.2%

-         goryczka 25-45 IBU

Aromat

Typową cechą jest lekki zbożowy aromat słodu pilzneńskiego (czasami jakby ciasteczkowy) i wyraźny kwiatowy albo korzenny aromat szlachetnego chmielu. Czysty, brak estrów owocowych, brak diacetylu. Może mieć początkowo siarkowy aromat (wynikający z wody, albo drożdży) oraz niską drugoplanową nutkę DMS wynikającą ze słodu pilzneńskiego. 

Barwa
Słomkowa do jasno złocistego, klarowność od doskonała do bardzo klarowna.

Piana
Kremowa, biała, długo utrzymującą się.

Smak
Rześkie i gorzkie z dość wytrawnym finiszem. W smaku wyczuwalna umiarkowanie osłabiona słodowość, aczkolwiek jakieś zbożowe i lekko słodowe słodkości są akceptowalne. Smak chmielowy może być w przedziale od słabego do mocnego, ale powinien być dostarczony ze szlachetnych niemieckich chmieli. Smak czysty, brak estrów owocowych, brak diacetylu.

Goryczka
Chmielowa goryczka dominuje w smaku oraz kontynuuje przez finisz do posmaku.

Odczucie w ustach
Średnio lekka treściwość, średnie do mocnego nagazowanie.

Wytyczne obu stylów są bardzo jasno i klarownie opisane, jednak polscy producenci często nadużywają nazwę, opisując piwo pilsem, podczas gdy w rzeczywistości ma ono z nim niewiele wspólnego. Niekiedy też zdarzają się sytuacje odwrotne, gdy piwo w zasadzie spełnia wymogi stawiane pilsom, jednak jest ono nazywane jako ‘piwo jasne typu lager’.

Z tych właśnie powodów bardzo ciężko jednoznacznie wskazać, które piwo rzeczywiście jest pilsem, a które nie.

W naszym panelu degustacyjnym znalazła się całkiem spora mieszanka piw różnych producentów i piwa te w większości spełniają parametry opisywanego stylu (alkohol i ekstrakt). Wyjątkiem jest Lwówek Wrocławskie, Polka Pils oraz Jurajskie Pils, gdzie ekstrakt jest niższy niż wymagane minimum, no ale skoro producent deklaruje przynależność do tego stylu, to trzeba było to sprawdzić. Oczywiście w 100% czyste stylowo prawdopodobnie nie jest żadne z tych piw, no ale przecież z czegoś trzeba było wybrać.

Przy ocenie zwracaliśmy uwagę zarówno na wytyczne pilsnerów czeskich, jak i niemieckich. Chodziło o to, by wspólnie wybrać najlepszego pilsa pochodzącego z Polski, jednak bez rozstrzygania, czy jest to sensu stricto niemiecka odmiana stylu, czy czeska.

Ocenialiśmy te piwa biorąc pod uwagę zespół cech obydwu odmian pilsnera. Podczas degustacji nie wiedzieliśmy jakie piwo pijemy, a punkty były naliczane wg zasad Polskiego Stowarzyszenia Piwowarów Domowych (PSPD). Maksymalnie piwo mogło zdobyć 50 punktów.

Mnogość na rynku piw pasujących do stylu sprawiła, że całe te wybory rozłożyliśmy na dwie tury, co by nam się zmysły nie pomieszały. W sumie o miano najlepszego polskiego pilsa biło się, aż 19 piw. W zasadzie polskich było 18, bowiem dokooptowaliśmy jeszcze do tego grona ikonę niemieckiego pilsa Jevera Pilsener, żeby zobaczyć jak wypadnie na tle polskiej konkurencji.

Wyniki są następujące:

1. Książęce Jasne Ryżowe (Kompania Piwowarska) – 36 pkt.

2. Polka Pils (Browary Regionalne Wąsosz) – 35

3. Lech Pils (Kompania Piwowarska) – 34

4. Rebel Podwójnie Chmielone (Browar Cornelius/Sulimar) – 33

5. Jever Pilsener (Friesisches Brauhaus) – 30,6

6. Amber Chmielowy (Browar Amber) – 30

7. Zwierzyniec Pils (Perła Browary Lubelskie) – 28,6

8. Miłosław Pilzner (Browar Fortuna) – 28

9. Jurajskie Jasne Pełne (Browar Na Jurze) – 27,9

10. Raciborski Pils (Browar Zamkowy Racibórz) – 27,6

11. Kormoran Jasne (Browar Kormoran) – 25,1

12. PILS Hallertauer Mittelfrüh (Browar Gościszewo) – 25

13. PILS Hallertau Mandarina Bavaria (Browar Gościszewo) – 24,6

13. Jurajskie Pils (Browar Na Jurze) – 24,6

15. Namysłów Pils (Browar Namysłów) – 22,1

      16. Lubuski Chmiel (Browar Witnica) - 22

17. Manufakturowy Pils (Browar Jabłonowo) – 21,9

18. Niepasteryzowane Wybornie Świeże (Okocim) (Carlsberg Polska) – 21

19. Lwówek Wrocławskie (Browar Lwówek/BRJ) – 16

Nie ukrywam, że ogólnie rzecz biorąc jestem dość mocno zaskoczony wynikami. Nadspodziewanie dobrze wypadły piwa z największego piwnego koncernu w naszym kraju. Zakładałem, że Książęce będzie wysoko, bo dobrze znam to piwo, ale raczej liczyłem na miejsce poza pierwszą trójką. Ogromnym szokiem jest także trzecie miejsce Lecha Pilsa, którego uważałem za typowego średniaka.

Jak wypada niemiecki Jever sami widzicie – jest w czołówce i w sumie dużo osób to przewidziało. Tak więc od naszych zachodnich sąsiadów możemy się jeszcze sporo nauczyć.

Debiut marzeń zaliczyła nowość z reaktywowanego browaru z Wąsosza, czyli Polka Pils. Mimo niskiego ekstraktu (9%) doskonale poradziła sobie, zmiatając konkurencję już na starcie. Brawo!

Troszkę może dziwić (co niektórych) wysokie miejsce Rebela, ale piłem całkiem niedawno to piwo i faktycznie smakowało dobrze. Zwierzyniec także wprawił mnie w niemałe osłupienie swoim stosunkowo wysokim miejscem.

Największym zaskoczeniem in minus jest dla mnie dość daleka pozycja duetu z Gościszewa oraz Kormorana Jasnego, którego uważałem za jednego z faworytów do podium. Miłosław Pilzner także poniżej moich oczekiwać – po cichu liczyłem na miejsce w pierwszej piątce. Nadspodziewanie kiepsko wypadło również Jurajskie Pils, Manufakturowy Pils oraz Lwówek Wrocławskie, które zaliczyło największy możliwy blamaż. Katastrofa na całej linii!

Teraz już wiecie, że nie każde piwo z koncernu jest najgorsze na świecie i nie każde piwo z browaru regionalnego jest takie super zajebiste.

Już teraz zapraszam Was na relację z kolejnej degustacji, która odbędzie się gdzieś na przełomie sierpnia i września. Styl został już wybrany, ale póki co, będzie to słodka tajemnica. Kreatywni mogą się wykazać w komentarzach. 

 

Jeśli ten tekst Ci się spodobał i nie chcesz, by w przyszłości ominęły Cię kolejne, ciekawe relacje z naszych degustacji – zapisz się do newslettera, dołącz mnie do swoich kręgów Google+ lub polub mój profil na fejsie ;>